FA Cup (Cúp FA) không chỉ là một giải đấu, mà còn là biểu tượng văn hóa của bóng đá xứ sở sương mù. Với lịch sử kéo dài hơn 150 năm, giải đấu này luôn ẩn chứa những bất ngờ thú vị khi các đội bóng nhược tiểu có cơ hội quật ngã những gã khổng lồ. Vậy FA Cup có bao nhiêu vòng đấu và quy trình từ vòng loại đến trận chung kết tại Wembley diễn ra như thế nào? Hãy cùng đi sâu vào tìm hiểu hệ thống thi đấu phức tạp nhưng đầy hấp dẫn này qua bài viết dưới đây.
Sơ lược về FA Cup: Giải bóng đá lâu đời nhất hành tinh
FA Cup, tên đầy đủ là The Football Association Challenge Cup, là giải đấu loại trực tiếp dành cho tất cả các câu lạc bộ thuộc hệ thống bóng đá Anh. Được tổ chức lần đầu tiên vào mùa giải 1871-1872, đây chính là giải đấu bóng đá chuyên nghiệp có tuổi đời lớn nhất thế giới vẫn còn duy trì đến ngày nay.
Theo các chuyên gia đọc tỷ lệ bóng đá, điểm độc đáo của FA Cup nằm ở tính “mở”. Giải đấu quy tụ hơn 700 câu lạc bộ từ Premier League (Ngoại hạng Anh), EFL (Championship, League One, League Two) cho đến các đội bóng nghiệp dư ở các giải hạng 9, hạng 10. Phần thưởng cho đội vô địch không chỉ là chiếc cúp bạc danh giá mà còn là tấm vé trực tiếp tiến thẳng vào vòng bảng UEFA Europa League mùa giải kế tiếp.
Giải đáp: FA Cup có bao nhiêu vòng đấu chính thức?
Tính từ những trận đấu đầu tiên cho đến khi tìm ra nhà vô địch, FA Cup bao gồm tổng cộng 14 vòng đấu. Hệ thống này được chia làm hai giai đoạn chính: Vòng loại dành cho các đội hạng thấp và Vòng đấu chính (Proper Rounds) – nơi các ông lớn bắt đầu lộ diện.
Giai đoạn vòng loại: Sân chơi của những đội bóng bán chuyên
Giai đoạn này diễn ra từ rất sớm (thường vào tháng 8) nhằm sàng lọc ra những đội bóng xuất sắc nhất từ hàng trăm câu lạc bộ nghiệp dư. Có tổng cộng 6 vòng sơ loại bao gồm:
- Extra Preliminary Round (Vòng sơ loại bổ sung)
- Preliminary Round (Vòng sơ loại)
- First Qualifying Round (Vòng loại thứ nhất)
- Second Qualifying Round (Vòng loại thứ hai)
- Third Qualifying Round (Vòng loại thứ ba)
- Fourth Qualifying Round (Vòng loại thứ tư)
Sau khi kết thúc vòng loại thứ 4, 32 đội bóng giành chiến thắng sẽ chính thức ghi tên mình vào Vòng 1 của giải đấu chính (First Round Proper).
Giai đoạn vòng thi đấu chính thức (The Proper Rounds)
Đây là giai đoạn mà khán giả truyền hình bắt đầu chú ý mạnh mẽ hơn. Vòng đấu chính thức bao gồm 6 vòng đầu tiên trước khi tiến vào bán kết và chung kết.
- Vòng 1 & Vòng 2: 32 đội vượt qua vòng loại sẽ chạm trán với 48 câu lạc bộ từ League One và League Two.
- Vòng 3: Đây là cột mốc quan trọng nhất. 20 câu lạc bộ Ngoại hạng Anh và 24 đội Championship chính thức tham chiến. Đây cũng là thời điểm thường xuyên xảy ra các cú sốc “diệt khổng lồ”.
- Vòng 4 & Vòng 5: Các đội bóng mạnh dần lộ diện, cuộc đua trở nên khốc liệt hơn khi khoảng cách đến Wembley chỉ còn tính bằng trận đấu.
Vòng 1/8 và Tứ kết: Cuộc chiến của những anh hào
Từ vòng 1/8 (vòng 16 đội), chất lượng chuyên môn được đẩy lên mức cao nhất. Tại đây, thể thức loại trực tiếp một trận duy nhất được áp dụng triệt để. Kể từ mùa giải 2024-2025 và duy trì đến năm 2026, Liên đoàn bóng đá Anh (FA) đã chính thức bỏ luật đá lại (replays) từ vòng 1 trở đi để bảo vệ sức khỏe cầu thủ trong bối cảnh lịch thi đấu dày đặc.
Bán kết và chung kết: Đỉnh cao tại Wembley
Theo như những người quan tâm livescore được biết, bốn đội xuất sắc nhất sẽ tiến vào vòng bán kết. Khác với nhiều giải đấu khác, cả hai trận bán kết FA Cup đều được tổ chức tại sân vận động Wembley để tăng tính trang trọng và tạo điều kiện cho lượng lớn khán giả theo dõi. Đội giành chiến thắng cuối cùng sẽ bước vào trận chung kết để tranh ngôi vương vĩnh cửu.
Những “ông vua” thống trị lịch sử FA Cup
Trong hành trình 150 năm, có những đội bóng đã biến FA Cup thành sân chơi riêng của mình bằng những thành tích vô tiền khoáng hậu:
- Arsenal (14 lần vô địch): “Pháo thủ” là đội bóng thành công nhất lịch sử giải đấu. Sự gắn kết của họ với chiếc cúp này mạnh mẽ đến mức nhiều người hâm mộ gọi FA Cup là “Arsenal Cup”.
- Manchester United (13 lần vô địch): Quỷ đỏ bám sát ngay sau với những lần đăng quang ấn tượng, gần nhất là chức vô địch đầy cảm xúc vào mùa giải 2023-2024 dưới thời Erik ten Hag.
- Chelsea, Liverpool & Tottenham: Cả ba đội đều sở hữu 8 danh hiệu. Trong khi Chelsea mạnh mẽ trong thập kỷ qua, Tottenham lại có truyền thống hào hùng ở thế kỷ trước.
- Manchester City (7 lần vô địch): Dù số lượng cúp chưa bằng Arsenal nhưng Man City đang là thế lực đáng sợ nhất với sức mạnh áp đảo tại giải đấu trong những năm gần đây.
Những thay đổi quan trọng của FA Cup trong năm 2026
Để thích nghi với bóng đá hiện đại, FA Cup đã có những điều chỉnh đáng chú ý mà người hâm mộ cần nắm vững:
- Bỏ trận đá lại (Replays): Như đã đề cập, các trận đấu sẽ được phân định bằng hiệp phụ và sút luân lưu ngay trong một lượt trận duy nhất để giảm tải áp lực thi đấu.
- Công nghệ VAR: Được áp dụng tại tất cả các sân vận động có đủ điều kiện kỹ thuật (thường là từ vòng 3 tại sân của các đội Premier League).
- Tăng quỹ tiền thưởng: Quỹ thưởng cho các đội bóng nhỏ tham gia vòng loại được tăng lên đáng kể nhằm hỗ trợ tài chính cho các CLB bán chuyên.
Hy vọng bài viết đã giúp bạn trả lời được câu hỏi FA Cup có bao nhiêu vòng đấu và hiểu thêm về giá trị lịch sử của giải bóng đá đặc biệt này. Với 14 vòng đấu đầy kịch tính, FA Cup mãi là nơi biến những điều không thể thành có thể.
